پایان نامه علوم سیاسی در مورد کویت، .، ،، خلیج، عربستان

و کشور کویت بعد از بحران دوم خلیج فارس زمینه ی همکاری و همگرایی بشتری برایشان در منطقه پیش آمد و سیاست کشورمان در آن زمان فراموش کردن همه ی سیاستهای غلط حاکمان کویت در جنگ ایران با عراق بود . همکاریها ی دو کشور در زمینه های اقتصادی ، بازرگانی و تجارت دریایی رو به توسعه نهاد و زمینه های همکاری دو کشور در منطقه فراهم گردید . سیاست خارجی ایران در دوران ریاست جمهوری آقای هاشمی رفسنجانی ، مبنی برسیاست عادی سازی روابط و گسترش مناسبات با کشورهای عربی ، توانست یک دهه روابط تیره بین ایران و اعراب را به روند اعتماد سازی و کاهش تنش ها  بدل کند . بعد از بحران دوم خلیج فارس و سیاست محکوم عراق توسط ایران ، روابط ایران با تمام کشورهای عربی از جمله عربستان و امارات رو به بهبودی نهاد که نمونه آن در اجلاس اوپک در آن سال نمود یافت .

واگرایی  روابط از 1340ش تا 1368 ش

روابط ایران و کویت همواره در طول تاریخ با فراز و نشیب های فراوانی رو به رو بوده است روابط سیاسی دو کشور در سالهای حکومت پهلوی به دلیل نزدیکی حکومتهای دو کشور به غرب خوب و تقریبا نزدیک بوده و کویت از این رابطه در جهت مقابله با توسعه طلبی های عراق سود می برد اساسا عراق و سیاستهای سردمداران این کشور نقش فراوانی در نوع روابط ایران و کویت بر عهده دارند  . اما کویت به خاطر ناسیو نالیسم عربی حاکم بر تمام کشورهای منطقه و سیاستمداران آنها ، همواره چه در دوران قبل از انقلاب و چه بعد از آن در همه ی پرونده سازیها بر علیه ایران جانب کشورهای عربی را گرفته و عموما در جهت واگرایی با ایران  بیشتر قدم برداشته تا همگرایی .

عوامل واگرایی

1) ناسیونالیسم الف ) ایرانی  ب) عربی

سیاست خارجی رژیم گذشته در رابطه با کشورهای منطقه و بلکه عموم ممالک عربی و اسلامی مبتنی بر ناسونالیسم ایرانی بود . در نتیجه برای اسلام و اخوت اسلامی جای چندانی وجود نداشت . یکی از بنیادی ترین اصول سیاست خارجی آنان تکیه بر ناسیونالیسم ایرانی در روابط خارجی بود . هدف شاه به ویژه در دهه ی آخر سلطنتش ، این بود که قدرت بزرگ منطقه و بلکه آسیا باشد او نمی خواست برادر باشد ، خواسته اش سروری بود .  ایران در دوره محمد رضا پهلوی و از سال 1340ش که استقلال کویت اعلام شد  روابط نزدیکی با کویت برقرار کرد ، استقلال کویت را به رسمیت شناخت و آمادگی خود را برای افتتاح سفارت در کویت و توسعه ی روابط فرهنگی و اقتصادی بین دو کشور اعلام کرد . البته این مسئله و بویژه شناسایی فوری کویت به عنوان یک کشور مستقل ، روابط ایران و عراق را متشنج کرد. (ولدانی ،1369 :49) . از دید کویت شاه تنها قدرتی بود که می توانست در برابر کمونیستها و تحریکات روسها و افراطیون رادیکال و مخصوصا رژیم خشن و سفاک عراق بایستد و این امتیاز کوچکی نبود ( مسجد جامعی ،     : 114) . بااین وجود کویتیها همان مقدار که از عراق می ترسیدند و خود را در معرض توسعه طلبی آنها می دیدند از ایران نیز هراس داشتند ، هرچند که ایران مانند عراق در پی تصرف کویت نبود. عاملی که باعث تنش میان ایران و کویت در دوره محمد ر ضا شاه در سال 1350ش شد و به سردی و تیرگی روابط منجر گردید اعلام حاکمیت ایران بر جزایر یر سه گانه و واکنش کویت نسبت به این موضوع بود . کویت بر عربیت این جزایر و دفاع از امارات اعلام موضع کرد . ایران همواره در این دوره به خاطر ایرانیان مقیم این کشور سعی در روابط مسالمت آمیز با کویت داشته است ، اما کویت همواره نسبت به مهاجران ایرانی محدودیتهای فراوانی اعلام می کرد و  حتی در دوره ای تدریس زبان فارسی را در مدارس این کشور ممنوع اعلام می کند و یا برای ایرانیان روادید صدور نمی کند که حتی شاه برای حل این موضوع به کویت سفر می کند.

2) انقلاب اسلامی ایران

بروز انقلاب در ایران در اواخر 1978م موجب نگرانی کویت و سایر شیخ نشین های خلیج فارس شد . مسافرت ولیعهد کویت به کشورهای خلیج فارس ، در دسامبر 1978م در جهت تلاش برای توسعه ی همکاری میان آنها ، از این نگرانی ناشی می شود . در جریان انقلاب اسلامی بسیاری از دارایهای کویت به خارج انتقال یافت و بسیاری از این کشور اخراج شدند که تعداد زیادی از آنها ایرانی بودند . (ولدانی ،1369 : 83) انقلاب ایران تاثیر انکار ناپذیری بر کویت گذاشت . سیاستهای توسعه کویت و منابع نیروی انسانی محلی کوچک آن به کارگران خارجی نیازمند بود . با در گرفتن انقلاب ، 30 هزار تن ایرانی ساکن کویت با شور و شادی از آن استقبال کردند ( کریستال ، 1378 : 157) نمایندگانی شیعی از کشور کویت به دیدار امام آمدند و امام در آن دیدار از لزوم تجمع کشورهای اسلامی درزیریک پرچم و دولت تاکید ورزید . دولت کویت اقدامات نمایندگان  شیعی کویت را مداخله در امور داخلی کشورش و تحریک افراد به قیام علیه دولت خود تلقی کرد و این نمایندگان را از کویت اخراج کرد  وبه ایران هشدار داد . تبلیغات گسترده غرب علیه ایران و برداشتهای غلطی که از مفهوم صدور انقلاب برای حکام منطقه به وجود آمده بود باعث شد تا روابط رو به تیرگی و سردی رود .

3) عربستان سعودی

عربستان همواره از تمامیت ارضی کویت در مقابل مطامع توسعه طلبانه ی عراق دفاع کرده است با این وجود خود عربستان نیز نسبت به کویت مطامع توسعه طلبانه داشته و دارد . آنها چندین مرتبه در صدد ضمیمه کردن کویت به خاک خود بر آمده اند اما به رغم وجود برخی اختلافات ارضی روابط سیاسی دو کشور از زمان استقلال کویت در 1961م ، نزدیک بوده است ، این امر به تشابه در ساختار داخلی و نظرات منطقه ای یکسان بین دو کشور  است . ( ولدانی ، 1369: 188) پیروزی انقلاب ایران موجبات نزدیکی دو کشور و گسترش همکاریها را بین آنان فراهم آورد . از نظر کویت ، سقوط رژیم قبلی ایران تغییر نقش ایران در خلیج فارس از یک عامل برقراری ثبات به یک عامل ایجاد بی ثباتی در بلند مدت ، انتخاب دیگری برای سیاست خارجی آن کشور به نزدیکی با عربستان سعودی باقی نمی گذاشت چرا که روابط با عراق اصولا حالت تاکتیکی داشت . کویت همواره از سیاستهای عربستان در جهت تضعیف و مقابله با ایران پیروی کرده و خط مشی سیاسی خود را از عربستان می گیرد . کویت مسلما در سیاست خارجی خود نیز راهی را اتنخاب خواهد که توسط عربستان دیکته شده باشد و سیاست عربستان نیز چیزی جز انتخاب آمریکا در منطقه نخواهد بود . ( اسلامی، 1369 : 52)

4) حضور انگلیس و آمریکا در منطقه

انگلیس : وابستگی بیش از حد کویتی ها به کشورهای اروپایی از جمله انگلستان و اکنون آمریکا سبب شده که بین ایران و کویت و همه ی خلیج نشینان فاصله بیفتد . دیدگاه آنها نسبت به برقراری امنیت در خلیج فارس با دیدگاه ایران متفاوت است . اصولا در گذشته و قبل از خروج نیروهای انگلیسی از کویت و خلیج فارس در 1968م انگلستان به عنوان قیم این کشور در منطقه حضور داشت و کویت از نظر سیاست خارجی و حفظ تمامیت ارضی خود تنها به انگلستان وابسته بود .  کویت همواره از سیاستهای انگلستان در منطقه بر علیه ایران حمایت کرده مانند حمایت کویت از طرح انگلستان برای تجزیه ی خوزستان در سالهای 1946م و 1950م .  دولت انگلستان متعاقب ملی شدن صنعت نفت ایران در نظر داشت تابا تجزیه ی خوزستان یک دولت مستقل عربی جدید ایجاد کند . این دولت قرار بود متشکل از تحت الحمایه های انگلستان ، از قبیل کویت ، بحرین ، عمان و قطر باشد . کویت طرفدار جدی اجرای طرح مذکور بود . قرار بود بریتانیا از طریق کویت و عراق خوزستان ایران را مورد حمله قرار داده و آن را از بقیه ی ایران جدا کند . اما با سقوط دولت مصدق و تامین منافع نفتی غرب ، با تشکیل کنسرسیوم اجرای طرح مذکور منتفی شد. جبهه ی آزادی بخش عربستان (خوزستان ) در کویت فعالیت می کرد.

(انوری،امیرهوشنگ، خلیج فارس در نیمه نخست قرن بیستم،1390 :132)  [1]

(نامی، 1386 : 41) [2]

(نامی، 1386 : 40) [3]

(نامی، 1386 : 41) [4]

(انوری، خلیج فارس در نیمه نخست قرن بیستم،1390 :133) [5]

(مجتهدزاده،1379 :58) [6]

[7] kuiti

[8]  Bosanquet

 ناصریان ابومهیری همان قبیله آل مذکور بودند که به دستور نادر افشار در بوشهر مستقر شدند .[9][9]

 سعادت، همان ،صص5-34)[10]

[11] Boyarin

[12] Infernet

[13] Passek

[14] sphinx

 در اینجا منظور از ایرانیان مقیم کویت، بوشهری های مهاجر به آن شیخ نشین نیز میباشد. از آنجا که آمار دقیقی از تعداد مهاجرین بوشهری نداریم .[15]

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی های درج شده در انتهای هر مطلب بخوانید ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

به سایت منبع

www.homatez.com

مراجعه نمایید