مقاله درباره ،، .، گرجستان، انقلاب، آمریکا

درصد آرا ، جنبش ملی گرا به رهبری میخائیل ساکاشویلی 5/18 درصد آرا ، حزب کارگر به رهبری نینو بورجانادزه 6/11 درصد آرا ، و دموکرات ها به رهبری زوراب ژاوانیا 5/7 درصد آرا را کسب کردند . ( امیر احمدیان ، 1384 : 61 )

با اعلام نتایج انتخابات ، حدود پانزده هزار نفر از افراد گروه های مخالف ، به نتایج اعلام شده اعتراض کرده و گروه حاکم و پیروز را به تقلب در انتخابات متهم نموده و از طریق جنبش کامارا سر به طغیان برداشتند . آن ها چند روز در مقابل ساختمان های دولتی از جمله ریاست جمهوری تجمع نموده و مردم را به مخالفت فرا خواندند و به نیروهای ارتش و پلیس گل رز می دادند . با گسترش تجمعات و
اعتراضات ، مخالفان خواستار استعفای شواردنادزه شدند .

در ادامه ی نارضایتی ها در عصر روز 22 نوامبر و هنگام گشایش پارلمان جدید ، ساختمان مجلس توسط نیروهای مخالف اشغال گردید و ساکاشویلی و هواداران وی بدون مقاومت پلیس وارد پارلمان شده و میان دو طرف درگیری روی داد و در نتیجه شواردنادزه سخنان خود را ناتمام گذاشت و مجلس را ترک کرد . اقدام نمادین ساکاشویلی و طرفداران وی مبنی بر ورود به صحن علنی مجلس با در دست داشتن شاخه ی گل رز ، با استقبال و نمایش رسانه های گروهی داخلی و خارجی مواجه شد و به انقلاب گل رز مشهور گردید . ( عسگری ، 1384 : 75 )

در پی این اقدام ، شواردنادزه روز 22 نوامبر در گرجستان یک ماه حالت فوق العاده اعلام کرد و دفتر ریاست جمهوری اعلام کرد شواردنادزه از قدرت کناره گیری نخواهد کرد . با این حال ، حربه ی مذکور موثر واقع نگردید و مخالفان علاوه بر تصرف پارلمان به ساختمان ریاست جمهوری حمله کرده ، و شواردنادزه مجبور به گریز به پایگاه نیروهای ویژه در 25 کیلومتری تفلیس گردید . به دنبال این حوادث ، شواردنادزه وظایف خود را به داوید توزادزه وزیر دفاع گرجستان واگذار کرد . توزادزه شرط برگزاری مجدد انتخابات را تخلیه ی پارلمان و بناهای دولتی توسط مخالفان و آغاز گفتگو میان طرفین اعلام کرد . اما در طرف مقابل نینو بورجانادزه رئیس پارلمان گرجستان که از مخالفان شواردنادزه محسوب می شد ، آمادگی خود را برای انجام وظایف ریاست جمهوری کشور اعلام کرد . این عمل با حمایت ساکاشویلی مواجه شد و وی ، بورجانادزه را تا زمان برگزاری انتخابات جدید به عنوان رئیس جمهور گرجستان معرفی کرد .

در روز 23 نوامبر ایگور ایوانف وزیر امور خارجه ی روسیه سفری غیر مترقبه به تفلیس داشت تا راه حلی برای بحران گرجستان بیابد . در این سفر وی علاوه بر گفتگو با شواردنادزه ، با مخالفان وی نیز گفتگو کرد و در نهایت ساعاتی پس از بازگشت وی به روسیه ، شواردنادزه استعفای خود را در عصر روز 23 نوامبر از طریق تلوزیون گرجستان اعلام کرد . با استعفای شواردنادزه ، انقلاب رنگی به پیروزی دست یافت و میخائیل ساکاشویلی به عنوان رهبر ائتلاف جنبش ملی گرایان و نینو بورجانادزه به عنوان رئیس ائتلاف بورجانادزه ـ دموکرات ها ، پیروزی انقلاب گل رز را به هواداران خود تبریک گفتند . پس از پیروزی انقلاب ، بورجانادزه طی فرمانی نتیجه ی انتخابات مجلس چهارم را باطل و همزمان مجلس سابق را تا زمان برگزاری انتخابات بعدی ابقاء کرد . وی همچین با تشکیل جلسه ی مجلس ، روز 4 ژانویه 2004 م را برای برگزاری انتخابات قبل از موعد ریاست جمهوری تعیین و ضمن تقدیر از نیروهای مسلح گرجستان به دلیل حمایت از انقلابیون ، برقراری مجدد حاکمیت قانون در خیابان ها را وظیفه اصلی دولت برشمرد . ( عسگری ، 1384 : 36 )

در انتخابات ریاست جمهوری ساکاشویلی باکسب 25/96 درصد آرا به پیروزی قاطع دست یافت . در انتخابات مجلس نیز که در 28 مارس 2004 م برگزار شد ، ائتلاف جنبش ملی ـ دموکرات ها با کسب 24/66 درصد آرا و ائتلاف راستگرایان جدید ـ صنعت گرایان با کسب 65/7 درصد آرا توانستند به مجلس راه یابند . در شرایطی که سایر احزاب به دلیل عدم کسب 7 درصد از کل آرا از راه یابی به پارلمان گرجستان باز ماندند . ( شیرازی ، 1387 : 42 )

3 – 4 – 1 – 1 نقش عوامل خارجی در انقلاب گل رز گرجستان

گرجستان به خاطر موقعیت ژئوپلتیکی خود مورد توجه بازیگران خارجی قرار گرفته است . در سطح استراتژیک نیز ، مسئله ی حضور و نفوذ نظامی در منطقه و کنترل خطوط انتقال انرژی به عنوان مهمترین موضوعات محوری در رقابت آمریکا و روسیه در منطقه ی قفقاز جنوبی است . گرایش دولت مرکزی درگرجستان به سمت روابط با روسیه یا غرب موجب حساسیت هر کدام از طرفین می شود .

در وقوع انقلاب گل رز گرجستان نقش آمریکا و سازمان های وابسته به آن و سپس نقش اتحادیه ی اروپایی دیده می شود . سفیر آمریکا در گرجستان در مقطع زمان وقوع انقلاب ریچارد مایلز بود که قبلاً در صربستان ( برکناری میلوشویچ ) ، بلغارستان و آذربایجان ( در مسئله ی سرنگونی ایلچی بیگ ) در
فعالیت های براندازی ایفای نقش نموده بود که پس از وقوع انقلاب گل رز ، سفیر برانداز نام گرفت . اما مهمترین سازمان ظاهراً غیر دولتی غربی دارای نقش در حرکت انقلاب گل رز گرجستان ، بنیاد سوروس بود . جورج سوروس ، یهودی مجاری الاصل ، که ریاست انستیتو جامعه ی باز و ریاست شورای روابط خارجی آمریکا را در کارنامه ی خود دارد ، در سال 1998 م با طرح خروج میلیاردها دلار از کشورهای اندونزی و مالزی فشارهای خرد کننده ی اقتصادی و سیاسی به آن ها وارد کرد . بنیاد سوروس 40 نفر از همکاران خود و بودجه ی سالانه ی کافی در اختیار الکساندر لومایا قرار داد تا شرایط را برای انقلاب گل رز فراهم کند . این بنیاد یک ایستگاه تلوزیونی نیز در اختیار جنبش کامارا قرار داد . به جز بنیاد سوروس ، تعدادی دیگر از موسسات آمریکایی که از بودجه ی فدرال بهره می گیرند نیز در این حرکت نقش داشتند.
( عسگری ، 1384 : 103 )

سرمایه گذاری آمریکا مربوط به زمان انقلاب نیست ، بلکه این فعالیت ها از ده سال پیش با تصویب کنگره ایالات متحده در حمایت از آزادی و دموکراسی در سال 1992 م و با توزیع میلیون ها دلار در سرزمین های شوروی سابق آغاز شد . نقش فرهنگی آمریکا در انقلاب رنگی بر روی حمایت از رسانه های مخالف دولت گرجستان متمرکز شده بود . یکی از این رسانه ها شبکه ی تلوزیونی روستاووی 2 بود که در سال 1994 م در شهر روستاووی در حوالی تفلیـس تاسـیس شد . این شبـکه ی محـلی با کمک های توسعه ای آمریکا و موسسه ی غیر انتفاعی اینترنیوز آمریکا به شبکه ای حرفه ای و مستقل تبدیل شد و در طی یکی دو سال پس از افتتاح در سراسر کشور صدها هزار نفر گرجی به این شبکه چشم می دوختند . این شبکه با میز گردهایی در زمینه ی فساد دولتی ، قاچاق و … بی توجهی خود را به سانسور دولتی نشان می داد . متقابلاً دولت شواردنادزه دو بار تلاش کرد که آن را تعطیل کند ولی با حمایت های مالی غرب و اعتراضات مردمـی این کـار عملی نشـد . شبـکه ی روستـاووی 2 یکـی از ذی نفع ترین شبکه هایی بود که از حمایت های آموزشی و مالی آمریکا برخوردار بود . این شبکه ی تلوزیونی با همکاری موسساتی نظیر موسسه ی آزادی و جنبش کامارا به بخش مبارزاتی فعالی در جریان بحران تبدیل گردید و تشویق
کننده ی اصلی مردم در مخالفت ها و اعتراضات بر ضد حکومت شواردنادزه بود . یکی از اقدامات این شبکه این بود که ده روز قبل از انتخابات با حمایت موسسه ی جامعه ی باز جرج سوروس فیلم مستند پایین آوردن یک دیکتاتور در مورد حوادث صربستان را پخش کرد که تاثیر زیادی در روند انقلاب گل رز بر جای گذاشت . ( شبان فاریابی ، 1387 : 152 – 153 )

روابط نزدیک موسکو و تفلیس در زمان شواردنادزه ، واکنش واشنگتن و دخالت مستقیم آن در انقلاب رنگی را در پی داشت به طوری که در کمتر از چند هفته ، بوش رئیس جمهور آمریکا ، استیون مان مشاور ارشد خود را با اخطار در مورد به خطر افتادن دالان انرژی شرق به غرب ، به گرجستان فرستاد و پس از آن جیمز بیکر ، وزیر امور خارجه ی آمریکا که ظاهراً دوست قدیمی شواردنادزه بود به گرجستان رفت و نیاز به یک انتخابات پارلمانی آزاد ومنصفانه را یاد آور شد . اقدامات سفیر آمریکا در انتخابات 2003 م گرجستان بر کسی پوشیده نیست . همکاری وزارت امور خارجه ی آمریکا و سفارت این کشور در تفلیس و موسسه ی جامعه ی باز با مخالفین و دانشجویان و اعطای کمک های مالی و آموزشـی به آن ها ،
زمینه ی حضور و دخالت بیشتر آمریکا را بعد از انقلاب مخملی در گرجستان تضمین کردند و روس ها را یک گام به عقب راند . دولت جدید گرجستان بلافاصله بعد از انقلاب گل رز موضوع خروج
پایگاه های نظامی روسیه از گرجستان را مطرح کرد و اجازه ی استفاده ی نظامی ترکیه و ایالات متحده از پایگاه ها و فرودگاه های نظامی این کشور را صادر کرد و با مشارکت در برنامه های مختلف ناتو و اعطای مصونیت حقوقی به کلیه ی افراد حقیقی و حقوقی آمریکایی که به نوعی با وزارت دفاع آمریکا در ارتباط بودند شرایط حضور ایالات متحده در گرجستان را بیشتر کرد . ( همان ، 153 – 154 )

آمریکا بین سال های 1992 م تا 2005 م مبلغ یک میلیارد دلار به کشورهای ارمنستان و گرجستان جهت تشویق آن ها به دموکراسی سازی کمک کرد . در ده سال قبل از انقلاب گل رز گرجستان ، آمریکا فقط 145 میلیون دلار برای پروژه ی دموکراسی در گرجستان هزینه کرد . بعد از انقلاب گل رز نیز کمک های گسـترده ی آمریکـا با هـدف حمـایت از برنـامه های اصلاحات دموکراتیک به گرجسـتان ادامه داشت . ( همان ، 154 – 155 )

3 – 4 – 1 – 2 فرایند انقلاب مخملی در گرجستان

  1. تزريق كمك هاي مالي فراوان به حزب وابسته به غرب .
  2. حمايت وسيع رسانه اي در داخل و خارج از كشور از حزب وابسته به غرب .
  3. تخريب حزب رقيب توسط پخش شايعات سهمگين از جمله متهم نمودن آن به دروغگويي و سياه نمايي وضع موجود .
  4. اعلام پيروزي حزب وابسته به غرب قبل از اتمام رأي گيري و زمينه سازي جهت القاي وقوع تقلب گسترده در انتخابات .
  5. اعلام تقلب گسترده و درخواست ابطال انتخابات .
  6. دعوت مرم براي نافرماني مدني و حضور در خيابان ها با گل رز و اهداي آن به مخالفان .
  7. تسخير پارلمان و ممانعت از به دست گرفتن قدرت توسط حزب پيروز .

 

3 – 4 – 2  انقلاب نارنجی اوكراين

اوکراین پس از روسیه و قزاقستان سومین کشور بزرگ اتحاد جماهیر شوروی به حساب می آید . این کشور در حال حاضر دومین کشور بزرگ اروپا بوده و همسایگی با کشورهای روسیه ، بلاروس ،
لهستان ، اسلوواکی ، مجارستان ، رومانی ، مولداوی و مجاورت با دریای سیاه به این کشور جایگاه ژئوپولتیکی خاصی ، اعطاء نموده است .

در دوران اتحاد جماهیر شوروی بخش اعظم صنایع تولیدی در اوکراین قرار داشت و به همین سبب این کشور پس از فروپاشی نیز برای روسیه از اهمیت قابل توجهی برخوردار بود . اوکراین در 16 جولای
1990 م حق حاکمیت ملی و در 24 اوت 1991 م ، استقلال کامل خویش را به دست آورد .
( ژولدیز ، 1384 : 20 )

نخستین رئیس جمهور

در این سایت فقط تکه هایی از این مطلب درج می شود که ممکن است هنگام انتقال از فایل ورد به داخل سایت کلمات به هم بریزد یا شکل ها درج نشود

شما می توانید تکه های دیگری از این مطلب را در شماره بندی های درج شده در انتهای هر مطلب بخوانید ولی برای دانلود فایل اصلی با فرمت ورد حاوی تمامی قسمت ها با منابع کامل

به سایت منبع

www.homatez.com

مراجعه نمایید